Alan Turing

Günümüzde Facebook, Microsoft, Apple gibi birçok teknolojinin kurucularından haberi olan bizler; bilgisayar biliminin ve yapay zekanın  kurucusundan ne kadar haberdarız?

 

Üniversite yıllarımda Biçimsel Diller ve Otomata dersinde “Turing Machines” kavramıyla ve daha sonra “The Imitation Game:Enigma” filmi ile çalışmalarını duyduğum bu dahinin bilim sayfamızda yer edinmesini istedim.  🙂

20.yüzyılın en büyük matematikçilerinden biri olan ve son yüzyılın dahilerinden biri olan Alan Turing 23 Haziran 1912 tarihinde Londra’da doğmuştur.

Matematiğe olan ilgisi daha küçük yaşlardayken farkedilir. 14 yaşında  Dorset’te bulunan Sherborne Okulu’na başlar. Sherborne’dan sonra Cambridge’de Kings College’a kaydolan Turing, burayı Matematik Onur Öğrencisi olarak bitirir.

1936 yılında, daha sonraki yıllarda bilgisayar biliminin temel yapı taşı olarak kabul görecek olan Hesaplanabilir Sayılar: Karar Verme Probleminin bir Uygulaması (“On Computable Numbers, with an Application to the Entscheidungsproblem“)  makalesini yazar.

Bu makalede ünlü matematikçi Kurt Gödel’in 1931’de yaptığı hesaplamaları  daha basit olarak yeniden formüle eder. Bu sırasında, herhangi bir bilgisayar algoritmasını simüle etmeye yarayan ve kendi icadı  soyut bir düzenek olan Turing makinesi kavramını da ortaya atar. Bu düzenek Turing tarafından ilk defa ortaya konduğunda görünürde somut bir mekanizma yoktur.

Makine iki yönde sonsuz uzunlukta olduğu varsayılan ve üzerine karakter basılabilen bir kağıt şerit, bu şeridi okuyabilen ve üzerine yazabilen bir kafa ve belirli sayıda komutlar içeren bir komut tablosundan oluşur.

Bu düzenek, bilgisayar bilimlerinin doğmasına ön ayak olmuş bir soyutlamadır. Her ne kadar bu düzenek basit ve ilkel gibi görünse de, günümüz işlemcilerinin yaptığı her tür hesaplama bu makine ile yavaş da olsa yapılabilmektedir.

Kriptoanaliz ile büyük buluş

1936-1938 yılları arasında Amerika’daki Princeton Üniversitesi’nde matematik ve kriptoloji üzerine doktorasını yapan Turing 1938 yılında II.Dünya savaşının ortasındaki İngiltere’ye döner ve İngiliz ordusu tarafından kriptoloji ekibine katılır.

Almanların savaş esnasında haberleşmesi için kullandığı Enigma makinesi değişen şifreli mesajlar oluşturmaktadır.Turing, Enigma cihazı tarafından üretilen şifreleri kırmak için Bombe isimli elektromekanik makine tasarlar ve Nazilerin şifreli mesajlarını deşifre ederek savaşın seyrini değiştirir.

Bireysel tercihleri nedeniyle yargılanan ve bu baskılara dayanamayan Turing, 7 haziran 1954’te  siyanüre batırılmış elma yiyerek yaşamına son verir.

Ve son olarak; 1966’tan beri ACM tarafından verilen “Bilgisayar Bilimleri’nin Nobeli” olarak bilinen Turing Ödülleri birçok kişinin bilime katkısına ortak olmuştur.

Bilgisayar bilimlerine katkılarından dolayı Alan Turing’e  teşekkürlerimizi sunuyoruz..

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir